Co jest najważniejsze w pracy opiekunki w Niemczech? Doświadczenie, wykształcenie, a może gotowość do długoterminowego wyjazdu? Okazuje się, że wszystkie te kwestie mają mniejsze znaczenie, niż cechy charakteru opiekunki. Dziś przyjrzymy się najważniejszym z nich i określimy, dlaczego są przydatne w tej pracy. Zapraszamy do lektury artykułu! 

Jak wygląda praca w opiece w Niemczech? 

Opiekunka seniora, także ta zatrudniona w Niemczech, zazwyczaj wspiera go w codziennym życiu. Oczywiście zakres obowiązków zależy od stanu zdrowia podopiecznego oraz od jego oczekiwań. Opiekunka może więc pomagać w przygotowywaniu posiłków, robić zakupy, dbać o porządek w domu, a także asystować przy higienie i ubieraniu, pilnować, by senior przyjmował zalecone leki oraz towarzyszyć mu w wolnym czasie. Jednak najważniejszym elementem pracy opiekunki jest obecność. Dla wielu podopiecznych nie pozostaje ona jedynie „pomocą domową”. Jest też kimś, kto poświęca im czas, rozmawia z nimi, słucha, uspokaja lęki i daje poczucie bezpieczeństwa. Właśnie dlatego charakter opiekunki jest tak ważny. Obowiązków domowych można się nauczyć; spokoju, empatii i odpowiedzialności – niekoniecznie. 

Do tego dochodzą oczekiwania rodzin seniorów. Często wymagają one, by opiekunka była nie tylko sumienna, ale też samodzielna i otwarta na komunikację. Nic w tym dziwnego – bliscy seniora chcą, by ten trafił w dobre ręce. Szukają więc osoby, która nie będzie traktowała swojej pracy jako listy obowiązków do odhaczenia, ale podchodziła do niej z uwagą i szacunkiem. Pragną, by opiekunka szybko reagowała na potrzeby podopiecznego i rozumiała, że ten może mieć gorszy dzień. Praca w niemieckiej opiece jest więc trudna; zdarzają się dni, przez które trudno przejść z uśmiechem na ustach. Pomagają w tym odpowiednie cechy charakteru. Jakie? Dowiesz się już za moment. 

Przydatne cechy opiekunek osób starszych 

  1. Empatia

Empatia to cecha, bez której trudno wyobrazić sobie dobrą opiekunkę seniora. Osoba starsza często zmaga się nie tylko z chorobami, ale też z samotnością, lękiem i poczuciem utraty samodzielności. Jeszcze kilka lat temu sama robiła zakupy, gotowała i podejmowała decyzje, a dziś musi prosić o pomoc przy prostych czynnościach. To bywa dla niego upokarzające i bolesne. Empatyczna opiekunka rozumie te uczucia, nie ocenia seniora, nie ponagla go i nie bierze do siebie trudnego zachowania. Gdy podopieczny ciągle pyta o to samo, nie irytuje się, bo wie, że za tymi pytaniami stoi lęk, demencja albo zagubienie. Odpowiada więc spokojnie, a senior czuje, że jest traktowany z szacunkiem. 

Czy empatię można rozwijać? Jak najbardziej. Wystarczy uważnie słuchać i obserwować drugiego człowieka, a także zadawać sobie pytanie „Co on może teraz czuć?” Niektóre osoby są naturalnie empatyczne, ale tej cechy można się także nauczyć. 

  1. Cierpliwość

To codzienne narzędzie pracy opiekunki. Seniorzy często poruszają się wolniej, potrzebują czasu na podjęcie decyzji, powtarzają te same historie albo mają kłopoty z pamięcią. Jeśli dorzucimy do tego pośpiech i brak czasu, mamy gotowy przepis na frustrację obu stron. Cierpliwa opiekunka ma tu przewagę. Zamiast się złościć, daje podopiecznemu czas, spokojnie tłumaczy kolejne kroki, wspiera i nie zawstydza. Wie, że ból czy inne dolegliwości mogą utrudniać seniorowi wykonywanie codziennych czynności. 

  1. Odpowiedzialność

W pracy w opiece odpowiedzialność to nie tylko punktualność i dotrzymywanie słowa. To też świadomość, że od drobnych decyzji może zależeć zdrowie i bezpieczeństwo seniora. Odpowiedzialna opiekunka pamięta o lekach, obserwuje samopoczucie podopiecznego, pilnuje terminów wizyt lekarskich i reaguje na niepokojące objawy. Gdy osoba starsza nie chce wstać z łóżka, opiekunka nie zbywa tego stwierdzeniem, że „pewnie ma gorszy dzień”. Obserwuje ją dalej, mierzy temperaturę i jeśli trzeba, podejmuje właściwe kroki. Dzięki temu może rozpoznać, gdy dzieje się coś złego i w porę poinformować rodzinę oraz lekarza. 

  1. Komunikatywność

Dobra opiekunka powinna umieć rozmawiać. I nie chodzi tylko o znajomość języka niemieckiego – choć w wielu ofertach to wymóg konieczny. Mowa tutaj przede wszystkim o jasnym i klarownym sposobie wyrażania myśli. Opiekunka powinna być szczerze zainteresowana rozmową, słuchać seniora i budować relację zarówno z nim, jak i z jego rodziną. To ważne, gdyż osoba starsza może nie powiedzieć wprost, że coś ją boli albo czegoś się boi. Czasem trzeba umieć wyczytać tę informację z tonu głosu, z krótkiej odpowiedzi albo z niechęci do wykonania jakiejś czynności. Opiekunka przekazuje też najważniejsze informacje rodzinie seniora. Robiąc to w sposób jasny i spokojny, unika konfliktów czy niedopowiedzeń. 

  1. Spokój i opanowanie

Każda opiekunka wie, że w pracy zdarzają się zarówno spokojne, jak i stresujące dni. Bywają okresy, w których tych drugich jest więcej. Senior przejawia trudne emocje: jest niespokojny, rozdrażniony, płaczliwy albo nawet agresywny. W takich chwilach panika w niczym nie pomoże – kluczem do sukcesu jest zachowanie spokoju. Tylko wtedy opiekunka może działać rozsądnie i krok po kroku przywrócić równowagę emocjonalną w domu. 

  1. Szacunek do drugiego człowieka

Szacunek gra w opiece bardzo ważną rolę. Pozwala widzieć w podopiecznym nie tylko osobę potrzebującą pomocy, ale przede wszystkim człowieka: z własną historią, przyzwyczajeniami i godnością. Senior nie przestaje być sobą tylko dlatego, że się starzeje – i opiekunka doskonale to rozumie. Nie mówi do niego w sposób infantylny, nie narusza jego granic i nie podejmuje za niego wszystkich decyzji. Za to pyta, co chciałby zjeść i dokąd pójść na spacer. Podczas kąpieli czy ubierania dba o jego poczucie godności oraz intymności. Cierpliwie słucha po raz dziesiąty tej samej historii z młodości. Po prostu pomaga podopiecznemu na nowo poczuć się odrębnym człowiekiem. 

  1. Elastyczność

Każdy dzień opiekunki może wyglądać nieco inaczej. Dziś senior ma dobry humor, a jutro może odmówić spaceru, nie przespać nocy albo potrzebować większego wsparcia. Rodzina może poprosić o zmianę planu dnia, lekarz – zalecić nową rutynę. Dlatego elastyczność jest w tej pracy bardzo ważna. Warto o tym pamiętać i nie trzymać się kurczowo jednego schematu postępowania, by uniknąć frustracji. Dobrym pomysłem jest nauka odpuszczania i otwartość na zmiany. Te cechy pomogą zachować równowagę psychiczną. 

  1. Samodzielność

Samodzielna opiekunka nie czeka na instrukcje przy każdej, najdrobniejszej sprawie. Potrafi ocenić, co w danej chwili jest pilne, a co może poczekać. Umie zaplanować zakupy, stworzyć harmonogram dnia tak, by senior czuł się komfortowo, i zadbać o porządek bez ciągłego przypominania. Jej zaradność sprawia, że rodzina czuje, iż ich bliski jest pod dobrą opieką. 

  1. Uczciwość

Opiekunka, która pracuje w Niemczech, zwykle mieszka z podopiecznym w jego domu. Ma więc dostęp do jego prywatnej przestrzeni, rzeczy osobistych, pieniędzy na zakupy, a czasem do dokumentów i informacji zdrowotnych. Rodzina i senior muszą zatem czuć, że mogą zaufać opiekunce – a do tego potrzebna jest uczciwość. Jak zachowuje się uczciwa opiekunka? Przede wszystkim mówi prawdę, przyznaje się do pomyłek, nie zataja problemów i nie wykorzystuje sytuacji. Jeśli coś stłucze, mówi o tym. Jeżeli zapomni o drobnej rzeczy, nie szuka wymówek. Pracodawca wie, że opiekunka, która jest uczciwa w małych sprawach, będzie uczciwa również w kluczowych. 

  1. Ciepło i życzliwość

Na koniec warto wymienić cechę, która często decyduje o tym, czy senior naprawdę polubi opiekunkę. Mowa o życzliwości, tej prawdziwej, z serca – nie o sztucznym uśmiechu czy przesadnej poufałości. Naturalne, serdeczne podejście opiekunki sprawia, że osoba starsza czuje się przy niej dobrze. Taka osoba potrafi rozjaśnić dzień jednym gestem, który potem na długo pozostanie w pamięci seniora. 

Podsumowanie: dlaczego cechy charakteru są ważniejsze niż doświadczenie? 

Zdobycie doświadczenia opiekuńczego to nie tylko wzbogacenie CV opiekunki. Jeśli masz już za sobą kilka szteli, zyskujesz praktyczne umiejętności i pewność siebie; wiesz też, jak zareagować w konkretnych sytuacjach. Jednak samo doświadczenie nie wystarczy, by móc nazywać się dobrą opiekunką. Można mieć na koncie mnóstwo wyjazdów i nadal nie umieć okazać seniorowi szacunku, cierpliwości czy zrozumienia. Z drugiej strony można wyjechać na pierwsze zlecenie i od razu doskonale odnaleźć się w tej pracy. Cechy charakteru są więc podstawą i warto, by każda opiekunka, która myśli o wyjeździe, rozwinęła je w sobie. Dla seniora najważniejsze jest Twoje dobre serce – reszty spokojnie nauczysz się później. 

 

Źródła: 

[1] Magdalena Półtorak Współczucie i przebaczenie jako predyktory poczucia sensu życia u opiekunów osób starszych – https://journals.umcs.pl/j/article/view/17402/12451 

[2] Anna Kanios , Anna Bocheńska-Brandt Motywacja do pomagania oraz cechy osobowości studentów przygotowujących się do pracy z seniorami – badania polsko-niemieckie – https://cejsh.icm.edu.pl/cejsh/element/bwmeta1.element.ojs-doi-10_17951_j_2020_33_1_149-163